جوادزاده
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ جوادزاده
آرشیو وبلاگ
      راستگویی - دانایی - نظم (یادداشتهای روزانه)
چهار نیروی درونی انسان نویسنده: جوادزاده - ۱۳٩۳/٦/۱۳

انسان در درون خود چهار نیروی مختلف دارد : 1- نیروی شهوت  2- نیروی خشم  3- نیروی خیال  4- نیروی عقل

1- نیروی شهوت : وظیفه نیروی شهوت جلب منفعت است. انسان توسط این نیرو منافع دنیوی را به سمت خویش جذب میکند. مثل غذا ، پوشاک ، مسکن ، مقام ، لذت بردن از جنس مخالف .  مثلا وقتی انسان احساس میکند که فلان غذا برایش مفید است و منفعت دارد نیروی شهوت در او بیدار میشود و همین نیرو به او فرمان میدهد که به سمت غذای مورد نظر رفته و آنرا در اختیار بگیرد و استفاده نماید. اگر نیروی شهوت نباشد انسان میمیرد. همه ی حیوانها نیروی شهوت دارند.

2- نیروی خشم : وظیفه ی این نیرو دفع زیان است. انسان با بهره گیری از این نیرو در پی دفع کردن خطرات و مضرات از خود میباشد. مثلا وقتی انسان حیوان درنده ای را میبیند به خشم می آید و بلافاصله درپی دفع این خطر برمی آید. یا وقتی که کسی به اموال انسان دستبرد میزند و دزدی میکند انسان به خشم می آید و همین نیروی خشم به او کمک میکند که در برابر دزد عکس العمل نشان داده و از اموال خود حراست نماید. اگر نیروی خشم نباشد انسان میمیرد. همه حیوانها نیروی خشم دارند.


3- نیروی  خبال (وهم) : این نیرو وظیفه ی چاره اندیشی را به عهده دارد. وقتی انسان در برابر موقعیتهایی قرار میگیرد که نیاز به تصمیمات خاص دارد این نیرو به کار می افتد و چاره اندیشی میکند و معمولا به دنبال فریبکاری میرود. حیطه عمل قوه خیال بسیار پیچیده و مرموز و ناشناخته است. نیروی خیال برای جلب منفعت و دفع ضرر چاره اندیشی میکند. او مشاور ارشد دو قوه دیگر است. قوه خیال ، هیچ قانونی نمیشناسد و هیچ حد و حدودی را تحمل نمیکند و اسب سرکش خود را به هر سو میتازد تا راه کاری ارائه بدهد او میتواند د یک لحظه کوتاه ، زمین و زمان را سیر کند و راهکارهای مختلف را بسنجد و از میان آنها موثر ترین را به زعم خود پیشنهاد دهد. اگر نیروی خیال نباشد انسان پیشرفت نمیکند. به نظر من حیوانها نیروی خیال ندارند(نیازمند تحقیق است).

4- نیروی عقل : به نظر من ردیف کردن عقل در کنار بقیه نیروهای درونی انسان کار درستی نیست زیرا عقل مفهومی متعالی دارد که از جنس سایر نیروها نیست. اما در این تقسیم بندی چهار گانه برای رساندن منظور خود چاره یی جز این نداریم . بنابراین ما خود را مجاز میکنیم بگوییم که نیروی عقل نیرویی است که همیشه در راه سعادت قدم برمیدارد. نیروی عقل نیرویی است که حسن و قبح مسائل را میداند و میسنجد و نیک و بد را به انسان می نمایاند. نیروی عقل برای کنترل و هدایت سه قوه ی اول است. اگر نیروی شهوت خواست که از حد خویش تجاوز نماید اورا مانع میشود. اگر نیروی خشم خواست که طغیانگری نماید او را سرجای خود می نشاند. اگر نیروی خیال خواست که فریبکاری نماید به او تذکر میدهد. اگر نیروی عقل نباشد انسان با یک حیوان فرق چندان مهمی نخواهد داشت.

در واقع این عقل است که مقادیر مجاز را برای سه قوه ی دیگر معین و مشخص میکند. عقل دائما به شهوت و خشم و خیال نصیحت میکند و مفاد قانونی را برایشان برمیشمارد و یاد آوری میکند. عقل چهارچوبها را میشناسد ، خوب و بد را میفهمد و راه سعادت را مثل کف دست میشناسد و با تکیه بر همین دانش میتواند بر سایر نیروها حکمفرمایی کند. او میتواند به سایر قوا امر و نهی کند زیرا حقیقت عالم را میفهمد و مقصد را میشناسد و به خطرها و موانع راه آگاه است.

اگر شهوت خواست که زیاده روی کند مورد اعتراض عقل قرار میگیرد. اگر خشم خواست از حد خود تجاوز کند و به دیگران صدمات ناروا بزند عقل مهارش را میکشد و کنترلش میکند. اگر خیال خواست که در انجام وظیفه ی  چاره اندیشی خود ، از راه راست بیرون رفته و  با عشوه گری و سوداگری و فریبکاری و سالوسی به دیگران ظلم کند و حق دیگران را پایمال نماید در اینصورت عقل به او هشدار میدهد و عواقب کارش را گوشزد میکند. 

و این خود انسان است که سرنوشت خود را به دست کدامیک از این نیروها بسپارد. خشم و شهوت و خیال ؟  یا عقل؟ 

به قول سعدی : 

خور و خواب و خشم و شهوت شغبست و جهل و ظلمت 

 حَیَوان خبر ندارد ز جهان آدمیت


 

(  متن کامل شعر سعدی  )

 

تن آدمی شریفست به جان آدمیت

 

نه همین لباس زیباست نشان آدمیت

 

اگر آدمی به چشمست و دهان و گوش و بینی

 

چه میان نقش دیوار و میان آدمیت

 

خور و خواب و خشم و شهوت شغبست و جهل و ظلمت 

 

حیوان خبر ندارد ز جهان آدمیت

 

به حقیقت آدمی باش وگرنه مرغ باشد       

 

که همین سخن بگوید به زبان آدمیت

 

مگر آدمی نبودی که اسیر دیو ماندی          

 

که فرشته ره ندارد به مقام آدمیت

 

اگر این درنده‌خویی ز طبیعتت بمیرد

 

همه عمر زنده باشی به روان آدمیت

 

رسد آدمی به جایی که بجز خدا نبیند

 

بنگر که تا چه حدست مکان آدمیت

 

طیران مرغ دیدی تو ز پای‌بند شهوت

 

به در آی تا ببینی طیران آدمیت

 

نه بیان فضل کردم که نصیحت تو گفتم

 

هم از آدمی شنیدیم بیان آدمیت


  نظرات ()
کوچ از دریا به سمت برکه نویسنده: جوادزاده - ۱۳٩٢/۱٢/٩

افلاطون ، ارسطو ، کانت ، دکارت ، تامس مور ، هگل ، مارکس ، انگلس ، مارکسیسم ، سوسیالیسم ، کاپیتالیسم ، اگزیستانسیالیسم ، فمینیسم ، ناسیونالیسم ، پلورالیسم ، اتوپیا ، دکترین  و . . . 

اوج این نوع نگرش های استقلال طلبانه درموردحقایق زندگی بشری نهایتا  به تفکرات بی معنی پلورالیستی ختم میشود که امروزه شخصیت انسانی را مسخ نموده و در عین سرگردانی و تحیر ، از او سلب هویت کرده است .

نظریه سازان و مکتب پردازان که طبیعتا غیر کامل هستند ، د ر طول تاریخ هرگز نتوانسته اند در زمان حیات خود ثمره ی ایده پردازیهای خود را با چشم خود دیده و در باره درستی آن به قضاوت بنشینند.

انسان مسلمان الگویی متعالی دارد که هیچ نیازی به باز تولید اندیشه های سرگردان کسانی که در عین بی اطلاعی از این گنجینه خود را به چپ و راست زده اند ندارد. کسانیکه در ساحل این دریای بخشنده و روشنگر سکنی گزیده اند نیازی به جستجوی برکه هایی که درگفته های کویرنشینان رویایی بوده است ندارند.

از چشمه سارهای اطراف خویش بهره نبردن و با کویرنشینانی که با تصور برکه های حقیر برای خود شهر خیالی میسازند همذات پنداری کردن مایه تاثر است.

خلاصه برخی از این تحصیلکرده های ما به دنبال کسانی میروند و حرفهای کسانی را باز تولید میکنند که اگر خود آنها یک جمله ی امام صادق را صادقانه میشندیدند همه مشکلات فکری خود را حل شده می یافتند. حال چه تاثر عمیقی دارد که ببینیم برخی از درون جامعه ما بدنبال تفکرات سرگردان آنها به این سو و آن سو سر میگردانند و در عین حال خود را رهیافته میپندارند.

بقول حافظ :

گوهری کز صدف کون و مکان بیرون است

طلب از گمشدگان لب دریا میکرد

  نظرات ()
مطالب اخیر شعری از آیت‌الله صافی گلپایگانی در انتقاد از کوروش گرایی پر کاربردترین مشاغل پاسخ امام حسن به پادشاه روم دعای ذوالقرنین بوی جوی مولیان لحظه اعلام مذهب شیعه بعنوان مذهب رسمی ایران(عکس) تست - آیا مشکل پرشین بلاگ برطرف شده است؟ مشکلات پرشین بلاگ کلافه کننده شده است کلید سعادت چیست ؟ ملا احمد نراقی
کلمات کلیدی وبلاگ حکمت (٩٠) آمریکا (٦٦) رفسنجانی (٤۱) شعر (٤٠) حدیث (۳٤) امام حسین (۳٠) امام علی (٢٧) دعا (٢٦) عاشورا (٢٥) روحانی (٢٥) حضرت محمد (٢۳) انتخابات ریاست جمهوری (٢٠) احمدی نژاد (۱٩) امام خامنه ای (۱٩) قرآن (۱۸) غرب (۱٧) نماز (۱٤) حکایت (۱۳) علم (۱۳) خدا (۱۳) محرم (۱٢) اسلام (۱۱) اسرائیل (۱۱) حجاب (۱۱) امام صادق (۱٠) خاتمی (۱٠) امام خمینی (۱٠) انسان (٩) رمضان (٩) میرحسین موسوی (٩) فساد (۸) شهریار (۸) صادق هدایت (٧) نجوم (٧) فتنه (٧) سبک زندگی (٧) امام زمان (٦) حضرت زهرا (٦) یارانه ها (٦) مصائب (٦) زیارت عاشورا (٦) جمهوری اسلامی (٦) اعمال (٦) شهید (٦) دروغ (٥) آزادی (٥) عشق (٥) سیاست (٥) هنر (٥) کربلا (٥) جنگ (٥) فلسطین (٥) آذربایجان (٥) جغرافیا (٥) روزه (٥) امام جواد (٥) جمعیت (٥) زلزله تبریز (٥) ویروس فرهنگی (٤) عیدفطر (٤) محرم و صفر (٤) بوز قورد (٤) اصلاح طلبان (٤) عید غدیر (٤) قدس (٤) امام حسن (٤) عید نوروز (٤) نوحه (٤) مادر (٤) یهود (٤) ازدواج (٤) حقوق بشر (٤) انقلاب (٤) ماهواره (٤) امام رضا (٤) ایمان (٤) زندگی (۳) ashura (۳) هاشمی (۳) زن (۳) کامپیوتر (۳) تورم (۳) عدالت (۳) دموکراسی (۳) خانه (۳) خامنه ای (۳) شاه (۳) شیطان (۳) گل (۳) اینترنت (۳) تکنولوژی (۳) تبریز (۳) غزه (۳) سال نو (۳) روحانیت (۳) انگلیس (۳) امام سجاد (۳) راستگویی (۳) امام هادی (۳) اجابت دعا (۳) گرگ خاکستری (۳) عنایت خدا (۳) حقوق انسان (٢) قرآن سوزی (٢) تساوی زن ومرد (٢) نا امیدی از خدا (٢) فساد در سینما (٢) عالمان بی عمل (٢) ملی-مذهبی (٢) مذاکرات هسته ای (٢) 10 میلیارد تومان (٢) 9 دی (٢) خشونت علیه زنان (٢) تست شخصیت (٢) وام بانکی (٢) جلیلی (٢) فضولی (٢) جنبش عدم تعهد (٢) مطهری (٢) ترک (٢) صهیونیسم (٢) صلوات (٢) پهلوی (٢) شب قدر (٢) ریا (٢) علوم تجربی (٢) سنائی (٢) عمل (٢) 5+1 (٢) علامه جعفری (٢) هندوانه (٢) شعبان (٢) یاحسین (٢) قضاوت (٢) پیامبران (٢) زمین (٢) انفاق (٢) توبه (٢) نذر (٢) شیر (٢) 29 بهمن (٢) سوریه (٢) پدر و مادر (٢) سوال (٢) عبادت (٢) زمان (٢) مناجات (٢) دزد (٢) معجـزه (٢) شیعه (٢) عباس (٢) عقل (٢) شریعتی (٢) زینب (٢) بهمن (٢) کودک (٢) خمینی (٢) منافق (٢) عید (٢) عرفه (٢) نیایش (٢) بهشت (٢) تروریست (٢) تحریم (٢) زبان (٢) فیلم (٢) گرانی (٢) اندیشه (٢) سینما (٢) انتظار (٢) دنیا (٢) جوک (٢) خنده (٢) ایران (٢) دانش (٢) دل (٢) فلسفه (٢) آرزو (٢) تربیت (٢) چشم (۱) شجریان (۱) تمدن (۱) طلا (۱) باران (۱) انتخابات مجلس (۱) مجلس (۱) توکل (۱) قیامت (۱) قبله (۱) نگاه (۱) فوتبال (۱) صبر (۱) مسابقه (۱) بازی رایانه ای (۱) رنگ (۱) دین (۱) نوکیا (۱) تاریخ (۱) شادی (۱) قلب (۱) سکوت (۱) ترس (۱) نفرت (۱) طنز (۱) تولد (۱) وبلاگ (۱) موبایل (۱) ورزش (۱) غم (۱) مذاکره (۱) مسلمان (۱) المپیک (۱) ابلیس (۱) کافر (۱) قانون (۱) عطار (۱) کوروش (۱) عمر (۱) پیام کوتاه (۱) ترافیک (۱) مهاجرت (۱) مجازات (۱) قم (۱) حج (۱) علی (۱) لطیفه (۱) اصلاحات (۱) آقا (۱) آسمان (۱) قبر (۱) لذت (۱) پزشک (۱) زرتشت (۱) روزی (۱) انیشتین (۱) نوشتن (۱) سانسور (۱) ابر (۱) گفتار (۱) مغز (۱) والدین (۱) تسلیت (۱) شرق (۱) ماسک (۱) خیانت (۱) امتحان (۱) راه (۱) جهان (۱) طبیعت (۱) روشنفکری (۱) فیلترینگ (۱) ظهور (۱) حزب (۱) اربعین (۱) تفسیر (۱) بحرین (۱) شجاعت (۱) پروین اعتصامی (۱) بدبختی (۱) دمکراسی (۱) وحی (۱) حماقت (۱) اوستا (۱) نظم (۱) ویکتورهوگو (۱) انجمن حجتیه (۱) سلوک (۱) فریب (۱) خشک و تر (۱) سجده (۱) گناه (۱) احزاب (۱) غرور (۱) امامت (۱) توسل (۱) زیبایی (۱) الله اکبر (۱) بهداشت (۱) دانستن (۱) وحدت (۱) سحر (۱) روسیه (۱) روح (۱) دوزخ (۱) نیما (۱) انشتین (۱) گوش (۱) خرافه (۱) انبیا (۱) عزا (۱) حکومت دینی (۱) فاتحه (۱) بینایی (۱) روز جهانی قرآن (۱) چادر (۱) جوک ترکی (۱) تخیل (۱) چمران (۱) سلیمانی (۱) بایاتی (۱) جبر (۱) تخصص (۱) استغفار (۱) بسیجی (۱) کهکشان (۱) قاضی (۱) جامعه اطلاعاتی (۱) ادیسون (۱) حجامت (۱) سرمایه داری (۱) اصول گرایی (۱) ذکر (۱) جوجه (۱) نسبیت (۱) حیا (۱) سید احمد خمینی (۱) بیمارستان (۱) کلاهبرداری (۱) مشایی (۱) اصلاح طلبی (۱) کعبه دل (۱) شبهات (۱) تعهد (۱) شاید وقتی دیگر (۱) شمس تبریزی (۱) عبدالله نوری (۱) برکت (۱) بودا (۱) دیکتاتور (۱) تکلیف (۱) تفکر (۱) جوان (۱) الهی (۱) شناخت (۱) سلامتی (۱) میهن (۱) اختیار (۱) پیام نوروزی (۱) تناقض (۱) جوانی (۱) اهل سنت (۱) قبرستان (۱) حضرت یحیی (۱) امام کاظم (۱) فتح (۱) یوم الله (۱) حلزون (۱) نبوغ (۱) برنارد شاو (۱) حقارت (۱) راه قدس (۱) یتیم نوازی (۱) جهانی سازی (۱) فیس بوک (۱) اسم اعظم (۱) دانایی (۱) فرمانده (۱) تجارت الکترونیک (۱) حاج همت (۱) انرژی هسته ای (۱) اطلاعات عمومی (۱) نیمه شعبان (۱) حزب الله (۱) امام محمد باقر (۱) رجب (۱) مبارزه با نفس (۱) غضب (۱) اقوام ایرانی (۱) هاوایی (۱) گردن بند (۱) شیخ (۱) لیبرال (۱) فرومایه (۱) امام موسی کاظم (۱) مختارنامه (۱) حضرت ابراهیم (۱) جزیره برمودا (۱) 14 معصوم (۱) حضرت ابوالفضل (۱) اصول دین (۱) حضرت نوح (۱) جبر و اختیار (۱) حق الناس (۱) طرح ولایت (۱) امداد غیبی (۱) جنبش سبز (۱) بیداری اسلامی (۱) نداآقاسلطانی (۱) میکروسکوپ افکار (۱) سود بانکی (۱) ضداسلام (۱) خواب و بیدار (۱) تعویذ (۱) علم غیب (۱) خواستن توانستن (۱) تقلید سیاسی (۱) فراماسون (۱) sms تبریز (۱) اس ام اس تبریز (۱) استاد عالی نسب (۱) نشانه برای فردا (۱) توافق نامه ژنو (۱) شهبد (۱) حضرت زکریا (۱) خوض در باطل (۱) آدمخواری (۱) وضوی صفر و یکها (۱) لاحول (۱) جهنمہ (۱) نقض غرض (۱) جام دیجیتال (۱) خسرو زارع فرید (۱) کارتهای بانکی (۱) شرکت انیاک (۱) شبکه شتاب (۱) تنگه برینگ (۱) سیلی ایام (۱) توحش (۱) حرز (۱) راهزن (۱) بهشت احمقها (۱) ساده لوحی (۱) آفتاب پرست (۱) فتح ایران (۱) مدیرکل (۱) زمزمه های تنهایی (۱) سال پول (۱) بانوی شعر ایران (۱) پهلوی2 (۱) کفش کتانی (۱) قوم پارس (۱) شعار سال (۱) امام نقی (۱) سوره کوثر (۱)
دوستان من برهان سایت زیبای قرآن شیعه 24 نقد مدرنیته مشاوره کسب و کار پرتال زیگور طراح قالب